TOPIK I · 2-DARAJA
-(으)ㄴ/는/(으)ㄹ + N
-(으)ㄴ/는/(으)ㄹ qo‘shimchasi feʼl yoki sifatni undan keyingi otga aniqlovchi qiladi, qo‘shimchaning turi esa harakat qachon bo‘lishini ko‘rsatadi.
명사형·관형형Otlashtirish va sifatdoshHan: 예쁘다 — sifat, shuning uchun hozirgi zamonda -(으)ㄴ oladi (예쁜); -는 harakat feʼllariga va 있다/없다 bilan tugaydigan so‘zlarga qo‘shiladi.
Misollar
어제 본 영화가 정말 재미있었어요.Kecha ko‘rgan filmim juda qiziqarli bo‘ldi.
지금 듣는 노래 제목이 뭐예요?Hozir eshitayotgan qo‘shig‘ingizning nomi nima?
저는 매운 음식을 잘 못 먹어요.Men achchiq ovqatni yaxshi yeya olmayman.
주말에 만날 친구는 대학교 친구예요.Dam olish kuni uchrashadigan do‘stim — universitetdagi do‘stim.
Adashtirmang
-(으)ㄴ/는/(으)ㄹ + NvsV-던 + N-던 o‘tmishda takrorlangan yoki tugallanmagan ishni eslatadi, -(으)ㄴ esa tugagan ishni bildiradi: 자주 가던 카페 (tez-tez borib turgan kafem) — 어제 간 카페 (kecha borgan kafem).
-(으)ㄴ/는/(으)ㄹ + NvsA-(으)ㄴ vs V-(으)ㄴQo‘shimcha bir xil, zamon esa har xil: sifatda hozirgi holatni, feʼlda o‘tgan ishni bildiradi: 작은 가방 (kichik sumka) — 산 가방 (sotib olgan sumkam).
Qanday yasaladi
V+는 / (으)ㄴ
(으)ㄹ+N
A+(으)ㄴ+N
있다/없다+는+N
먹다 → 먹는 / 먹은 / 먹을 음식; 작다 → 작은 가방; 맛있다 → 맛있는 빵
- Harakat feʼllarida qo‘shimcha zamonni bildiradi: -는 — hozir yoki odatda (먹는), -(으)ㄴ — tugagan o‘tmishdagi ish (먹은), -(으)ㄹ — kelasi yoki rejalashtirilgan ish (먹을).
- Sifatlar hozirgi holatda -(으)ㄴ oladi (예쁜, 작은), -는 emas; istisno — 있다/없다 bilan tugaydigan so‘zlar, ular -는 oladi (맛있는, 재미없는).
- ㄹ bilan tugaydigan o‘zaklar ㄴ oldidan ㄹ ni tushiradi: 살다 → 사는 / 산 / 살, 길다 → 긴. Baʼzi noto‘g‘ri o‘zaklar ham o‘zgaradi: 덥다 → 더운, 맵다 → 매운; ㄷ-noto‘g‘ri 듣다 feʼli hozirgi zamonda 듣는, o‘tgan zamonda 들은, kelasi zamonda 들을 bo‘ladi.
- Aniqlovchi bo‘lak ichidagi ega odatda 이/가 oladi, 은/는 emas: 친구가 만든 케이크.
Klassik xato
Noto‘g‘ri: 언니가 예쁘는 옷을 샀어요.
To‘g‘ri: 언니가 예쁜 옷을 샀어요.
예쁘다 — sifat, shuning uchun hozirgi zamonda -(으)ㄴ oladi (예쁜); -는 harakat feʼllariga va 있다/없다 bilan tugaydigan so‘zlarga qo‘shiladi.
-(으)ㄴ/는/(으)ㄹ + N qolipini haqiqiy TOPIK savollarida mashq qiling
Hannim imtihon sanangizgacha har kunni rejalaydi: shu qolip bo‘yicha savollar, takrorlash, to‘liq sinov imtihonlari va yozishni baholash. 7 kun bepul, karta kerak emas.
7 kun bepul boshlash2-daraja grammatikasidan yana
Barcha TOPIK grammatikasi- -기 (명사형)-기 feʼl yoki sifatni otga aylantiradi («qilish»), ayniqsa turg‘un iboralar va ro‘yxatlarda.
- -는 것-는 것 feʼlni ot birikmasiga aylantiradi: «qilish, … qilinadigan narsa».
- -(으)면-(으)면 feʼl yoki sifatga qo‘shilib shart bildiradi: «agar X bo‘lsa, Y bo‘ladi»; muntazam takrorlanadigan holatlar uchun «har safar X bo‘lganda» maʼnosini ham beradi.
- -(으)ㄴ 지Biror harakat sodir bo‘lganidan beri qancha vaqt o‘tganini bildiradi.
- -(으)ㄹ 것Yozma ko‘rsatma yoki qoidani shaxssiz buyruq bilan yakunlaydi: «X qilinsin; X qilish kerak». Shaxssiz va qatʼiy; eʼlonlar, imtihon ko‘rsatmalari, eslatmalar, qoidalar ro‘yxatida.
- -(으)ㄹ 때Feʼl yoki sifatga qo‘shilib, biror narsa qaysi paytda yoki qanday vaziyatda sodir bo‘lishini bildiradi: «…ganda».
- -(으)면 안 되다Biror ishni qilish mumkin emasligini, yaʼni taqiqni bildiradi: ʼ…sa bo‘lmaydiʼ.
- -(으)ㄹ 수 있다/없다Feʼlga qo‘shilib, kimdir biror ishni qila olishi yoki qila olmasligini bildiradi — qobiliyati yoki vaziyat tufayli.
- -(으)ㄹ 줄 알다/모르다Bu qolip kimdir biror ishni qanday qilishni bilish-bilmasligini, yaʼni o‘rgangan mahorati yoki usuli bor-yo‘qligini bildiradi.
